Trong khuôn khổ Lễ kỷ niệm 43 năm Ngày Nhà giáo Việt Nam (20/11/1982 – 20/11/2025) tại Phân hiệu Trường Đại học Thủy lợi, PGS.TS Nguyễn Đăng Tính – Phó Giám đốc Phân hiệu – đã có bài phát biểu chứa đựng nhiều suy niệm sâu xa về giá trị của chữ “Thầy” trong giáo dục đại học. Trong không khí trang trọng và ấm áp, thầy gửi gắm những lời tri ân chân thành đến các thế hệ nhà giáo đã gắn bó, cống hiến và kiến tạo nền tảng tri thức cho Phân hiệu và cho Trường Đại học Thủy lợi qua nhiều thời kỳ.
Theo thầy, chữ “Thầy” trong văn hóa Việt Nam là một giá trị đã được bồi đắp qua hàng thế kỷ – không chỉ gắn với truyền thống hiếu học, mà còn phản ánh chiều sâu đạo lý và nhân văn của dân tộc. Đó không chỉ là danh xưng của một nghề, mà là kết tinh của tri thức, của sự liêm chính, của tình thương dành cho con người và trách nhiệm với cộng đồng.
Trong bài phát biểu, PGS.TS Nguyễn Đăng Tính mở ra một không gian suy tưởng rộng lớn về chữ “Thầy” – một biểu tượng vượt ra ngoài chức danh chuyên môn để trở thành điểm tựa văn hoá trong đời sống tinh thần của người Việt. “Thầy” không chỉ là người dạy chữ, mà là người bồi đắp nhân cách, định hình tư duy và truyền trao cách sống. Đó là người đưa học trò đi từ chỗ chưa biết đến biết, từ hiểu điều căn bản đến có thể đứng vững bằng trí tuệ và bản lĩnh của chính mình.
Theo thầy, gốc rễ của chữ “Thầy” nằm ở chữ “đạo” – đạo làm người, đạo đối nhân xử thế, đạo của sự tử tế và trách nhiệm. Những điều ấy không hề nằm trong giáo trình, nhưng lại là phần có giá trị nhất mà người thầy để lại cho học trò. Người thầy đại học vì vậy không chỉ dạy kiến thức, mà kiến tạo phương pháp tư duy, nuôi dưỡng khả năng tự học, rèn luyện sự trung thực học thuật và tinh thần vươn lên trước khó khăn.
Ở bậc đại học – nơi tri thức được nâng lên tầm hệ thống – người thầy phải liên tục làm mới mình: cập nhật tri thức, đổi mới phương pháp, truyền cảm hứng khoa học, và gieo vào sinh viên sự tự tin cùng khát vọng khám phá. Hình ảnh người thầy đại học vì thế gắn liền với hình ảnh nhà khoa học: âm thầm nghiên cứu, bền bỉ sáng tạo, khiêm nhường trong học thuật và tận tâm với nghề.
Một phần quan trọng trong bài phát biểu là sự nhắc nhớ về những hy sinh thầm lặng của các thế hệ thầy cô. Đó là những bài giảng chuẩn mực được chuẩn bị trong đêm tối; những công trình nghiên cứu được thực hiện trong điều kiện hạn chế; những tháng ngày đứng lớp không quản mệt nhọc; những đỡ nâng âm thầm dành cho sinh viên có hoàn cảnh khó khăn; và cả những năm tháng kiên trì giữ nghề giữa bao thử thách. Những điều ấy không xuất hiện trong các báo cáo thành tích, nhưng lại chính là nền móng làm nên uy tín và bản sắc của giáo dục đại học Việt Nam.
Trong bối cảnh chuyển đổi số, trí tuệ nhân tạo và sự thay đổi nhanh chóng của tri thức, chữ “Thầy” càng trở nên sâu sắc và rộng mở hơn. Người thầy đại học không chỉ dạy sinh viên “biết”, mà hướng dẫn họ “biết học”, “biết làm”, “biết sống tử tế”, và “biết tạo ra giá trị cho xã hội”. Từ đó, chữ “Thầy” bao hàm cả vai trò người định hướng, người truyền cảm hứng, người kiến tạo môi trường học thuật liêm chính, và người giữ lửa truyền thống trong đời sống giáo dục hiện đại.
PGS.TS Nguyễn Đăng Tính khẳng định: chữ “Thầy” trong thời đại mới không chỉ dành cho người đứng trên bục giảng, mà dành cho tất cả những ai góp phần vun đắp tri thức – từ nghiên cứu khoa học, quản lý đào tạo đến những người đồng hành cùng sinh viên trong từng bước trưởng thành. Tất cả họ đều tạo nên diện mạo của một giảng đường đại học nhân văn và trí tuệ.
Kết thúc bài phát biểu, thầy gửi lời tri ân sâu sắc đến các thế hệ nhà giáo – những người đã dành cả cuộc đời để vun bồi tri thức và giá trị nhân văn cho bao thế hệ sinh viên. Chính sự nỗ lực, bản lĩnh và tâm huyết của các thầy cô đã làm nên một nền tảng vững chắc để hôm nay Phân hiệu Trường Đại học Thủy lợi có thể kế thừa, phát huy và tiếp tục phát triển. Những giá trị mà thầy cô để lại không chỉ là dấu ấn của quá khứ, mà còn là ngọn đèn soi sáng cho hành trình phía trước của cả một thế hệ trẻ đang dấn bước vào tương lai.
